6 numaralı Mühimme-i Mektûme Defteri transkripsyonu ve değerlendirmesi (Sayfa 1-162 arası)

[ X ]

Tarih

2022

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Sinop Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Divan-ı Hümayun, Osmanlı Devleti'nde üst düzey karar ve yargı mekanizması olarak siyasi, sosyal, askeri ve ekonomik meselelerin görüşüldüğü yerdir. Divan'da alınan kararlar konularına göre tasnif edilerek defterlere kaydedilmekteydi. Kararların kaydedildiği defterler arasında yer alan Mühimme Defterleri 17. Yüzyıla kadar en kapsamlı içeriğe sahip olmuştur. Devlet sınırlarının genişlemesi ve sorunların artması nedeniyle Mühimme Defterlerine kaydedilen sorunlar oluşturulan farklı defterlere kaydedilmeye başlanmış ve Mühimme Defterinden çıkarılmıştır. Benzer şekilde olayların artması ve konularına göre farklılaşması nedeniyle Mühimme Defterleri de dört farklı başlıkta tasnif edilmiştir. Bu tasnifler arasında Mühimme-i Mektûme Defterleride bulunmaktadır. Buradaki kararların kaydedildiği Mühimme Defterlerinde ise aynı zamanda merkezden, makam ve kişilere gönderilen fermanların nüshaları da kaydedilirdi. Adı üzere Mühimme Defterleri içerisinde içerik olarak en gizli bilgileri bulunduran defterlere Mühimme-i Mektume Defteri adı verilir. Devlet Arşivleri bünyesinde yer alan Mühimme-i Mektûme Defterleri toplamda 11 adet bulunmaktadır. Çalışmamızda H.1224-1228 / M.1810-1813 yıllarını kapsayan 6 numaralı Mühimme-i Mektûme Defteri incelenmiştir. Toplamda 242 sayfa olan 6 numaralı Mühimme-i Mektûme Defterlerinin 1-162 arasında yer alan sayfaları günümüz Türkçesine çevirisi ve değerlendirmesi yapılmıştır. Defterde yer alan hükümler Paşa, Sancakbeyi, Beylerbeyi, Kadı, Naib, Mutasarrıf ve Mütesellimlere hitaben gönderildiği tespit edilmektedir. Hükümlerin bulunduğu belgelerin çoğunluğu eşkıyalık, gasb gibi suçlar ve bu suçlara verilen idam ya da af kararlarından oluşur. Defterde askeri yardım, uyarı, görevlendirme gibi konularda bulunmaktadır. İncelediğimiz Mühimme-i Mektûme defteri 2. Mahmut dönemi hakkında sosyal ekonomik ve askeri bilgi içeren metinlerdir. ANAHTAR KELİMELER: Osmanlı Devleti, Mühimme Defterleri, Mühimme- I Mektum, Eşkıyalık, Hüküm
Divan-ı Hümayun is the place where political, social, military and economic issues are discussed as a high-level decision and judicial mechanism in the Ottoman Empire. The Mühimme notebooks where these decisions were recorded was at the same time the place where the copies of the edicts from the capital to the authorities and individuals were recorded. As the name implies of the Mühimme notebooks, the notebooks that contains the most confidential information are called Mühimme-i Mektume Notebooks. In this study of the Mühimme-i Mektume Notebooks of which are 10 in total. We reviewed of the 6th number notebook a total of 342 provisions, between pages 1-162, covering the years H. 1224-1228/M. 1810-1813. Most of the documents containing the provisions sent to administrative officials such as Pasha, Sancakbeyi, Beylerbeyi Kadı, Naib, Mutasarrıf and Mütesellim are about banditry, extortion, execution or amnesty, military aid, injunction, dismissal and assignment. The Mühimme-i Mektûme book that we examined is the text that contains social, economic and military information about the period of Mahmut II. KEYWORDS: Ottoman Empire, Mühimme Notebooks, Mühimme-i Mektum Notebooks, Banditry, Judments

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation, Tarih

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye

Koleksiyon